Selecteer een pagina
Home » technologie » Hoe data de rol van geld overneemt

Hoe data de rol van geld overneemt

door

Data neemt de rol van geld over. Dat heeft ingrijpende gevolgen; ook voor de bancaire sector. In het boek ‘De data-economie’ schetst Viktor Mayer-Schönberger, hoogleraar aan de Universiteit van Oxford, een turbulent toekomstbeeld.

Geld is niet alleen een belangrijk ruilmiddel, maar ook een belangrijk communicatiemiddel. Het zegt iets over de waarde van een product of dienst, hoe graag we het willen hebben en wat onze verwachtingen zijn. Maar daarin schuilt ook een beperking, meent Mayer-Schönberger. Geld reduceert informatie tot een simpel getalletje. Veel details en nuance over een product of dienst gaan verloren en dat kan leiden tot niet-optimale en verkeerde besluiten.

Verschuiving naar data-economie

Dat gaat echter veranderen. Want volgens Mayer-Schönberger staan we aan de vooravond van een verschuiving van een geld- naar een data-economie, waarbij de rol van geld als bron van informatie drastisch wordt ingeperkt.

Er is nu meer informatie beschikbaar dan ooit en dat helpt ons bij onze aankoopbeslissingen. Wie een reis wil boeken, hoeft niet meer zijn toevlucht te zoeken tot een glanzende brochure met summiere informatie over de accommodatie, maar kan op internet alle informatie vinden die relevant is om een weloverwogen besluit te nemen. Reviewsites tonen aan hoe andere vakantiegangers het hotel hebben ervaren en wie nieuwsgierig is kan zelfs vanachter zijn bureau via Google Streetview een kijkje nemen.

Omdat ons menselijk brein tekort schiet om zelf die enorme datastroom te verwerken, zijn er digitale assistenten ontwikkeld die met behulp van algoritmes sturen bij het keuzeproces. Op basis van bijvoorbeeld het zoekgedrag en eigen reviews over eerdere aankopen, weet het zoekprogramma aan welke factoren deze consument waarde hecht en wat het relatieve gewicht is van elk zoekcriterium. Om de matches verder te optimaliseren kunnen computers met behulp van machine-learning patronen destilleren uit het koopgedrag.

Die verschuiving van een geld- naar een data-economie zal drastische gevolgen hebben. Bijvoorbeeld op deze zes punten.

1. Geen cognitieve bias meer

Het besluitvormingsproces van consumenten wordt nu afgeleid door de prijs. Dat wist voormalig Apple-topman Steve Jobs als geen ander, toen hij in 2010 de iPad aankondigde. Hij vroeg eerst aan het publiek in de zaal wat een redelijke prijs zou zijn. “Als je naar de geleerden luistert, zetten we de prijs iets onder de 1.000 dollar, dus 999 dollar”, zei hij, waarna de prijs op een scherm achter hem opflitste. Daarna werd de prijs op het scherm vervangen door 499 dollar: de winkelprijs van de eerste iPad. Jobs ankerde eerst de waarde van de iPad op een kunstmatig hoog niveau, waardoor die 499 dollar plotseling een koopje leek, terwijl er laptops in omloop waren die veel goedkoper waren.

Als data de rol van geld als informatiedrager overneemt, zal dat volgens de schrijvers van ‘De data economie’ irrationele beslissingen terugdringen; niet alleen bij aankopen van producten, maar ook bij beleggingen. Zo zal de opmars van beleggingsrobots het risico op zeepbellen indammen.

2. De rol van banken verandert ingrijpend

Banken voelen de hete adem van fintechbedrijven in hun nek. Omdat bedrijven als PayPal en Apple Pay veel minder overhead hebben dan traditionele banken, kunnen zij hun diensten aanbieden tegen lagere kosten.

Ook zijn er partijen die datatechnologieën gebruiken om gratis extra innovatieve diensten aan te bieden. Zo biedt het Finse bedrijf Holvi gratis geïntegreerde facturering en boekhouding aan. En kunnen ondernemers bij het Britse betaalbedrijf Coconut bij elke ontvangen betaling laten uitrekenen hoeveel belasting hierover betaald moet worden en dit bedrag alvast opzij laten zetten.

Door de verschuiving naar datarijke markten zal de meeste informatie die markten nodig hebben om te functioneren niet meer via banken stromen, voorspelt Mayer-Schönberger. Banken zullen wel transacties blijven afhandelen, maar het informatieve zwaartepunt verschuift naar andere partijen. Deze ontwikkeling wordt versterkt door bijvoorbeeld PSD2, de richtlijn die banken verplicht om betaalgegevens van klanten te delen met andere partijen, als klanten hierom vragen.

3. … maar geld blijft wel bestaan

De overgang naar een data-economie betekent volgens Mayer-Schönberger niet dat geld verdwijnt. Ook in de toekomst blijft geld een belangrijk betaalmiddel, maar het speelt niet meer de eerste viool. Wel zullen soms transacties worden betaald in data in plaats van met geld. Dit gebeurt nu al op kleine schaal: wie iets opzoeken op Google krijgt in ruil voor de achtergelaten data persoonlijke reclameboodschappen.

4. Algoritmen nemen managementbeslissingen over

Tot nu toe heeft automatisering vooral het werk van lager geschoold personeel overgenomen. Maar machine-learning dringt ook de bestuurskamers binnen. Bridgewater Associates, het grootste hedgefonds ter wereld, is bezig met de ontwikkeling van een zelflerend systeem dat algemene managementbeslissingen kan nemen, zoals de vraag wie kans maakt op promotie en wie moet worden ontslagen. Oprichter Ray Dalio wil dat over vier jaar driekwart van alle managementbeslissingen zijn geautomatiseerd. Om dit te bewerkstelligen worden nu al gesprekken vastgelegd voor datamining in de toekomst en moeten medewerkers voortdurend de prestaties van hun collega’s beoordelen.

Geautomatiseerde managementbeslissingen moeten leiden tot minder overhead en dus lagere kosten. Bovendien worden ook hierbij cognitieve biases worden uitgesloten. Een computer zal niet op grond van persoonlijke sympathieën een medewerker of klant bevoordelen.

5. Machtsconcentratie

De opmars van de data-economie heeft ook een keerzijde. Informatie concentreert zich bij grote bedrijven als Google, Facebook, Amazon en Apple. De schrijvers van het boek ‘De data-economie’ vinden dat een gevaarlijke ontwikkeling. Als iemand in een winkel een verkeerde beslissing neemt, stort de markt niet in. Maar als iedereen bij financiële beslissingen gebruik maakt van dezelfde robot, gebeurt dat wel. Bovendien kunnen datarijke markten een doelwit zijn van grote bedrijven en radicale regeringen, die de economie kunnen verzwakken en de democratie kunnen ondermijnen. Mayer-Schönberger pleit er daarom voor om data op grote platforms te delen en zo het risico op marktconcentratie en systeemfalen in te dammen.

6. De mens blijft een rol spelen

De opmars van big data betekent niet dat de mens overbodig wordt. Een mooi voorbeeld is Stitch Fix, een bedrijf dat klanten met enige regelmaat een doos met kleding toestuurt. De kleding die niet bevalt mag worden teruggestuurd. Data-analisten van het concern geven advies op maat op basis van informatie zoals reviews en de kleding die wordt teruggestuurd. Maar er werken ook stylisten van vlees en bloed die de data bekijken en vervolgens een eindbesluit nemen. Zij volgen niet altijd het advies van data-analisten op.

Het is aan bedrijven om te zorgen voor de perfecte symbiose tussen mens en machine, zo luidt de conclusie van de schrijvers van ‘De data-economie’.

Inventors.finance maakt gebruik van cookies en vergelijkbare technieken van haar en/of derden om I) het gedrag van bezoekers vast te leggen en te analyseren om de websites en apps te verbeteren, II) om het mogelijk te maken content via social media te delen, III) om de inhoud van haar websites en advertenties beter af te stemmen op uw interesses en IV) om informatie te verzamelen over uw voorkeuren en de informatie toe te voegen aan uw klantprofiel. Zo kunnen u ook buiten Inventors.finance relevante aanbiedingen worden gedaan. Als u verder surft, accepteert u deze cookies en gaat u akkoord met de verwerking van de (persoons)gegevens die met behulp van cookies kunnen worden verzameld en verwerkt voor de onder I) tot en met IV) genoemde doeleinden. meer informatie

De cookie-instellingen op deze website zijn ingesteld op 'toestaan cookies "om u de beste surfervaring mogelijk. Als u doorgaat met deze website te gebruiken zonder het wijzigen van uw cookie-instellingen of u klikt op "Accepteren" hieronder dan bent u akkoord met deze instellingen.

Sluiten